Via Mundaun: 3 dagen winterwandelen door het Zwitserse Graubünden

Ik ben op de Via Mundaun, een geprepareerde winterwandelroute over sneeuw in het Zwitserse kanton Graubünden. De route is verdeeld in 3 etappes en is vorige winter geopend. Deze wandelroute door een indrukwekkend besneeuwd landschap kun je zonder sneeuwschoenen doen, op stevige hoge bergschoenen. Zou jij ook wel eens in de winter, in de bergen, een lange afstand wandeling willen maken? Of in de winter naar de bergen willen, maar niet persé om te skiën? De Via Mundaun is mijn tip.

Wat is de Via Mundaun?

De Via Mundaun is een geprepareerde winterwandelroute van 37,2 km tussen Obersaxen en Lumbrein in Graubünden in Zwitserland. De route is in drie etappes verdeeld en voert om de Piz Mundaun (2.064 meter) heen. De Via Mundaun is volledig geprepareerd en duidelijk in het landschap gemarkeerd, zodat je zonder moeite je weg vindt. Tijdens de 3-daagse wandeling kun je slapen in vooraf geboekte hotels langs de route en eten kan in de bergrestaurants onderweg. Je hoeft tijdens je wandeling dus alleen extra kleding, een snack en drinken mee te nemen in je rugzak. En een opgeladen telefoon, want die zul je willen gebruiken om het prachtige landschap te fotograferen.

Wandelen over sneeuw, hoe is dat?

De Via Mundaun is met 37,2 km niet superlang, maar je bent in de bergen onderweg, op sneeuw. Iedere dag zitten er ruim 500 hoogtemeters in de route verstopt, die je omhoog én omlaag zult lopen. De sneeuw is op sommige delen van de route lekker stevig, op andere delen los of juist zompig. Dat maakt dat je over een goede conditie moet beschikken om deze route te lopen. Hoge, waterdichte wandelschoenen zijn een must om de hele dag droge voeten te houden. En ik kan het gebruik van wandelstokken van harte aanbevelen. Maar eigenlijk is dat niet anders dan bij een meerdaagse bergwandeltocht in de zomermaanden.

Dag 1: Obersaxen Friggahüs – Huot – Wali – Kartitscha – Misanenga - Obersaxen Meierhof

Kennismaken met de Via Mundaun

Het startpunt van de Via Mundaun is in Obersaxen Friggahüs, een bergdorp dat een paar huizen groot is. De eerste meters gaan langs een weide door de sneeuw, daarna gaat de route door het bos over een besneeuwde bosweg licht stijgend omhoog. Aan de linkerkant van het pad is er steeds zicht op het dal, met de besneeuwde bergen erachter. Na een uurtje gemoedelijk omhoog wandelen komt Restaurant Wali in zicht, waar je kunt lunchen. Daarvoor moet je nog wel een stukje omhoog. Nog steeds geleidelijk overigens, en goed geprepareerd. Wali ligt aan een rustige skipiste van Obersaxen en serveert klassieke gerechten. Ik eet er Gerstlsuppe en een frisse salade.

Vanaf Wali gaat het meer bergop, soms over wat ijzige, gladde stukken. Je wandelt over een smal bergpad door de besneeuwde weide. Precies hier werd ik door de sneeuwbui ingehaald. Aan het einde van dit stuk ligt Kartitscha, waar je de skipiste kruist en het dus even levendig toegaat. Dan begint de afdaling. Tijdens mijn wandeling kwam er vanuit het dal opeens nevel opzetten, en al snel liep ik daar middenin. Gelukkig duurde dat niet lang en brak de avondzon door op het laatste stuk van de route. De etappe eindigt bij het dalstation van de skilift in Obersaxen Meierhof.

Overnachtingstip: Hotel Central in Obersaxen Meierhof. Je kunt hier ook een voorovernachting doen. Met de bus ben je vanaf Hotel Central in 5 minuten bij het startpunt van de Via Mundaun.

Dag 2: Obersaxen Meierhof – Affeier – Misanenga – Cuolm Sura – Bündner Rigi – Morissen – Vella

Het landschap verandert

De tweede etappe van de Via Mundaun start langs mooie huizen in Meierhof en duikt dan het bos in, om vervolgens langzaam stijgend over sneeuwpaden door de weides omhoog te voeren naar bergdorp Misanenga. Bij restauraunt Stai in Misanenga kun je een koffiepauze houden en je vergapen aan alle trofeeën van olympisch- en wereldkampioen skiën Carlo Janka, de zoon des huizes. Voorbij Misanenga doorkruist de route het skigebied, waarna zich een dik besneeuwd, heel mooi landschap voor je opent, dat geflankeerd wordt door de Piz Mundaun aan de rechterkant. Daar gaat deze etappe omheen. Lunchen kan bij bergrestaurant Cuolm Sura aan de skipiste, waar je op het zonnige terras even in de gezellige drukte zit. Zelfs bij 0 graden Celsius is het hier goed vertoeven.

Knisperende sneeuw is het enige geluid

Daarna breekt de stilte aan. Alleen het geluid van de knisperende sneeuw onder m’n schoenen hoor ik nog. Hier en daar staat een verlaten stalhutje in het landschap, dat gekenmerkt wordt door vele glooiingen. Om elke bocht is het uitzicht weer anders. Maar ook de route verandert. De donkere plekken, waar de sneeuw op het pad al weg is, worden meer en meer, nu ik aan de zonzijde van de berg begin te komen. Als ik de bocht om de Piz Mundaun heb gerond, volgt een stuk door een lariksenbos, waar je bijzondere tweelingbomen kunt zien. Vlak na het bos opent het landschap zich weer in volle glorie. Ik stop en houd pauze bij een zitbankje. Het uitzicht op de hoger gelegen besneeuwde, stille bergwereld is adembenemend mooi. Daarna weer verder. De sneeuw op het pad verdwijnt nu snel en de laatste kilometers door Morissen naar Vella zijn snel gelopen, want het gaat bergaf. De etappe eindigt in Vella in Val Lumnezia, het ‘dal van het licht’, aan de zonzijde van de Piz Mundaun.

Overnachtingstip: Hotel Gravas in Vella. Ligt direct aan de route en heeft ruime kamers en een prima keuken.

Dag 3: Vella – Davos Munts – Val Tiarm – Curschellas – Lumbrein

De laatste kilometers

De ochtend in Val Lumnezia begint met waar het dal z’n naam aan dankt: stralend zonlicht. Na een stevig ontbijt van Birchermüsli en Birnenbrot ga ik op pad. Het is -4 graden Celsius dus ik ben lekker warm aangekleed. De route voert eerst door Vella omlaag naar de hoofdstraat, dan rustig bergop, richting Davos Munts. Niet overal ligt evenveel sneeuw hier aan de zonzijde, hier een daar is het pad ijzig, vooral waar het steiler is. Vanaf Val Tiarm (1.482 meter) kom ik weer in een vol besneeuwd landschap en gaat het gestaag stijgend verder. M’n jas en muts gaan in de rugzak want ik krijg het flink warm, hoewel het slechts 3 graden Celsius is. De dikke, glinsterende sneeuw met hier en daar een oude houten schuur maakt het landschap heel fotogeniek. Na zo’n anderhalf uur bereik ik het hoogste punt van vandaag: Curschellas op 1.739 meter. Even verderop is een ideale pauzeplek met houten bankjes en uitzicht op de bergen.

Het einde in zicht

Vanaf Curschellas gaat de route gestaag omlaag over een pad door de besneeuwde weide. Je wandelt relatief makkelijk, in ongeveer een uur, naar Lumbrein. Ik ga een bocht om en plots is alles bruin, weg sneeuw. Het dorp ligt op een zonneplateau, zoals de meeste dorpen in Val Lumnezia. De fraaie kerktoren steekt er fier bovenuit. Deze laatste etappe van de Via Mundaun eindigt bij de bushalte in Lumbrein.

Lunchtip: Tegenover de bushalte in Lumbrein is restaurant Hygge, waar je voor CHF 45,- een 3-gangen lunchmenu kunt eten, maar ook lekkere á la carte gerechten met verse ingrediënten worden bereid.

Unieke beleving: pop-up sauna Davos Munts

In Davos Munts staat aan de rand van een bevroren bergmeertje een pop-up sauna, die je per half uur kunt reserveren. Je komt er op de 3^de etappe vrijwel langs, maar kunt er ook met de bus vanuit Vella en Lumbrein naartoe. Ik had een handdoek mee in m’n rugzak en heb mezelf na afronden van de Via Mundaun op een sauna-gang met uitzicht op de bergen getrakteerd. Een prachtige afsluiting van mijn winterwandelavontuur!

Via Mundaun: wandelend in stilte van de winter naar de lente

Na twee dagen door prachtig besneeuwd landschap zag ik bij aankomst in Lumbrein geen sneeuw meer in het dorp. En ook amper andere mensen, het is er erg rustig. Beide typeren de Via Mundaun: deze winterwandelroute brengt je van de schaduwzijde naar de zonzijde, van de kou naar de warmte, van de winter naar de lente. Onderweg passeer je een paar keer een skipiste, maar daarbuiten is de wandelroute erg rustig en kom je vrijwel niemand tegen. Echt een winterwandelroute voor wie graag de stilte van de natuur opzoekt in de prachtige bergwereld.

Winterwandelen op de Via Mundaun: waar moet je rekening mee houden?

Een winterwandeling door de bergen is iets anders dan dezelfde route in de zomer. Enkele punten om rekening mee te houden:

• De weersomstandigheden in de winter zijn anders dan in de zomer: de lucht is (veel) kouder, er is grote kans op sneeuw en mist, de temperaturen blijven – ook op zonnige dagen - laag. Goede ademende kleding, wind- en waterbestendig, en in laagjes, is een must.
• Winterdagen zijn kort, het wordt laat licht en vroeg donker in de bergen. De afstanden van de dag-etappes lijken kort, maar omdat je pas later van start kunt dan in de zomer, ben je toch de hele dag onderweg.
• De Via Mundaun is een route over geprepareerde sneeuw. De conditie van de sneeuw verschilt enorm tijdens het seizoen en ook tussen de etappes. Er kunnen flink zompige of ijzige stukken zijn. Hoge, waterdichte bergwandelschoenen met goede profielen zijn een must. Sneeuwschoenen zijn niet nodig, maar anti-glij ijzers die je in je rugzak meeneemt, kunnen van pas komen. Evenals een paar wandelstokken.
• Overal langs de Via Mundaun zijn markeringsstokken en wandelbordjes aangebracht. Je herkent ze al van verre aan hun magentaroze kleur. Toch is het handig om voor je navigatie een (winter)kaart van het gebied mee te nemen, en de route in een navigatie-app (zoals Schweiz Mobil) op je telefoon te downloaden. Panorama winterkaarten van Obersaxen en Val Lumnezia kun je in de hotels en bij de plaatselijke VVV gratis krijgen.
• Controleer voor je op pad gaat altijd de actuele routecondities en de verwachte weersomstandigheden. In de hotels kunnen ze hierover informeren.
• Er zijn weinig overnachtingsmogelijkheden aan de Via Mundaun. Vooraf reserveren van de hotels is dan ook een must.

Zin om de Via Mundaun in de winter te wandelen?

Op de website van de TVB Surselva, die de route heeft uitgezet en onderhoudt, vind je de meer info en de actuele status van de Via Mundaun. Ook kun je hier de GPX voor etappe 1, etappe 2 en etappe 3 downloaden.

Mijn winterwandeling op de Via Mundaun werd mogelijk gemaakt door Zwitserland Toerisme, Graubünden Ferien en Surselva Tourismus.